masterhost.plMK DEKORRadio Taxi ZTMiędzynarodowe targi Lubelskie S.A. Black Red White UNIQA

Województwo Lubelskie - Powiat bialski - Gmina Piszczac

Gmina Piszczac

Dane podstawowe

Gmina Piszczac to gmina wiejska w województwie lubelskim, w powiecie bialskim. W latach 1975-1998 gmina położona była w województwie bialskopodlaskim.
Siedziba gminy to Piszczac.
Według danych z 30 czerwca 2004, gminę zamieszkiwały 7612 osoby.

Struktura powierzchni

Według danych z roku 20026, gmina Piszczac ma obszar 169,92 km², w tym:

  • użytki rolne: 68%
  • użytki leśne: 24%

Gmina stanowi 6,17% powierzchni powiatu.

Demografia
Dane z 30 czerwca 2004:

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni

jednostka

osób

 %

osób

 %

osób

 %

populacja

7612

100

3842

50,5

3770

49,5

gęstość zaludnienia
(mieszk./km²)

44,8

22,6

22,2


Władze samorządowe

Urząd Gminy
21-530 Piszczac
ul. Włodawska 8
tel. 83 377-80-52
faks 83 377-80-18

Przejdź w górę strony

Charakterystyka

Piszczac jest jedną z najstarszych miejscowości powiatu Biała Podlaska. Położony jest na terenie Polesia Zachodniego w północnym krańcu województwa lubelskiego, w odległości około 25 kilometrów od granicy z Białorusią. Jest również miejscowością gminną. Gmina Piszczac usytuowana jest na Równinie Kodeńskiej i Zaklęsłości Łomaskiej. Mezoregiony te wchodzą w skład Polesia Podlaskiego, które jest częścią Polesia Zachodniego. Przez terytorium gminy przepływają niewielkie rzeczki: Zielawa, Lutnia, Werbla i Czapelka. Dominuje tu więc typowo podlaski krajobraz: rozległe równiny z często występującymi kompleksami leśnymi poprzecinane gdzieniegdzie krętymi rzeczkami i bagnami. Sporadycznie występują niskie i spłaszczone pagórki piaszczysto - żwirowe. Gmina Piszczac sąsiaduje z gminami: Biała Podlaska, Kodeń, Łomazy, Terespol, Tuczna i Zalesie. W skład administracyjny gminy wchodzi 20 sołectw. Przez jej terytorium przebiega najważniejszy szlak kolejowy Europy, magistrala Berlin-Warszawa-Moskwa ( stacje kolejowe Chotyłów i Dobrynka). Od strony wschodniej dociera do niej szeroki tor, łączący gminę z siecią kolejową Białorusi, stanowiąc odnogi ( stacje przeładunkowe) "suchego portu" w Małaszewiczach, jak Kowalewo, Wólka, Braniewo. To obok rolnictwa daje zatrudnienie części mieszkańców gminy. Na terenie gminy nie ma dróg krajowych. Drogi powiatowe łączą Piszczac z Białą Podlaską - odległość 22 km oraz przejściami granicznymi w Terespolu - 25 km, w Kukurykach - 25 km i Sławatyczach - 29 km.

Przejdź w górę strony

Infrastruktura

Wodociągi
Wyposażenie gminy w urządzenia zbiorowego zaopatrzenia w wodę ma istotne znaczenie dla poprawy warunków życia mieszkańców. W gminie Piszczac funkcjonowało na koniec 2003 roku 120,3 km sieci wodociągowej. Wykonanych było 1580 przyłączy do budynków mieszkalnych. Sieć została wykonana w latach 1991-2001, Stan techniczny sieci jest dobry. Brak wodociągu jest we wsiach: Trojanów, Zahorów, Kolonia Piszczac III, Janówka. Gmina Piszczac posiada dwa ujęcia wody w Piszczacu i w Połoskach. Na tych ujęciach znajdują się stacje uzdatniania wody dwustopniowe. Pierwszy stopień to pompy głębinowe, które tłoczą wodę przez odżelaziacze do zbiorników wyrównawczych. Drugi stopień, zestawy hydroforowe tłoczą wodę ze zbiorników do sieci. W celu polepszenia jakości wody w Piszczacu należy przewidzieć budowę studni jurajskiej. Gmina Piszczac zaopatruję w wodę 136 odbiorców ze wsi Perkowice, Ortel Książęcy oraz Ogrodniki należące do gminy Biała Podlaska.

Kanalizacja
Na terenie gminy czynne są dwie oczyszczalnie ścieków w Piszczacu i w Połoskach. Oczyszczalnia w Połoskach o przepustowości 150m3/d została przejęta z Agencji Rolnej Skarbu Państwa i została zmodernizowana. Do tej oczyszczalni dopływają ścieki ze wsi Połoski, oraz Połoski Nowe i Stare. Przepustowość tej oczyszczalni pozwala na podłączenie się do niej wsi Trojanów i Zahorów. Długość sieci kanalizacyjnej doprowadzającej ścieki do tej oczyszczalni wynosi 4,7 km oraz 3,3 km przykanalików. Sieć odprowadza ścieki od 63 gospodarstw i 96 mieszkań w blokach. Miejscowość Piszczac skanalizowana jest obecnie w minimalnym stopniu. System kanalizacji sanitarnej obejmuje Zespół Placówek Oświatowych oraz dwa bloki mieszkalne. Pozostałe zabudowania mają indywidualne zbiorniki bezodpływowe skąd ścieki są odbierane wozem asenizacyjnym i wywożone na oczyszczalnię ścieków. Oczyszczalnia ścieków w Piszczacu została wybudowana w 1999 roku o przepustowości 130m3/d z możliwością rozbudowy do 260m3/d. Długość sieci kanalizacyjnej wynosi 1,0 km. Gmina posiada projekt na budowę kanalizacji w Piszczacu. Zaprojektowane jest wybudowanie 15,8 km sieci kanalizacyjnej oraz 454 przyłączy kanalizacyjnych. W roku 2004 planuje się wybudowanie dwóch przepompowni wraz z siecią o długości 5,381 km i 182 przykanalików o długości 3,222 km. Skanalizowanie całej miejscowości Piszczac, Chotyłów oraz Zalutyń wymaga rozbudowy oczyszczalni do przepustowości 260mVd. W następnej kolejności planuje się budowę sieci kanalizacyjnej w miejscowości Chotyłów i Zalutyń.

Gospodarka odpadami
Gmina Piszczac posiada własne składowisko odpadów o powierzchni składowania 0,64 ha, przeznaczone do unieszkodliwiania odpadów bytowo - gospodarczych stałych. Eksploatacją składowiska jak też odbiorem odpadów zmieszanych z indywidualnych gospodarstw domowych i podmiotów gospodarczych zajmuje się "EKO - NOWA" Sp. z o.o. w Piszczacu. W gospodarstwach domowych znajduje się 400 szt. pojemników metalowych o pojemności 110 1. Ponadto w niektórych miejscowościach ustawione są pojemniki o pojemności 1100 1, do których mieszkańcy nie posiadających własnych odbiorników mogą składować wytwarzane odpady, bądź do worków na śmieci wydawanych przez Spółkę zajmującą się gospodarką odpadami. Składowisko w Kolonii Piszczac jest obiektem niewielkim nie ma, więc możliwości wydzielenia miejsca do składowania odpadów niebezpiecznych. Odbiorem tego rodzaju odpadów zajmują się firmy specjalistyczne, posiadające odpowiednie uprawnienia i zezwolenia. Również na terenie gminy istnieje Stacja Paliw, która posiada pojemniki przeznaczone do gromadzenia oleju przepracowanego i przyjmuje nieodpłatnie każdą ilość takiego oleju. Okres eksploatacji wysypiska przewidziano na 15 lat, według obecnej oceny może być na dłużej przy segregowaniu odpadów. Zaopatrzenie gminy w gaz Na terenie gminy Piszczac brak jest sieci gazu ziemnego. Mieszkańcy w szerokim zakresie stosują gaz butlowy propan - butan.

Gospodarka cieplna
Zaopatrzenie mieszkańców gminy w ciepło oparte jest na indywidualnych źródłach ciepła i kotłowniach zakładowych. W przypadku bloków mieszkalnych Spółdzielni Mieszkaniowej Zgoda, zasilane są one ciepłem ze Zespołu Placówek Oświatowych. Planowane jest w przyszłości po modernizacji kotłowni w Zespole Placówek Oświatowych i budowie kolektora cieplnego, zasilanie w ciepło dodatkowo budynku Starej Szkoły oraz budynku biurowego Urzędu Gminy. W przeważającej części źródła ciepła opalane są węglem. W niewielkiej części w kotłowniach źródłem ciepła jest olej opałowy.

Elektroenergetyka
Dostawa energii następuje z krajowego systemu energetycznego poprzez Lubelskie Zakłady Energetyczne LUBZEL SA. Na terenie gminy Piszczac zlokalizowane są niżej wymienione ilości urządzeń elektroenergetycznych:
- linie 110 KV szt.l, długość 13 km,
- linie 15 KV, magistrale szt. 3, długość 25 km,
- odgałęzienia linii SN 15 KY szt.83, długość 76 km,
- linie nn szt.80, długość 158,7 km.
Zasilanie odbiorców odbywa się poprzez linie średniego napięcia, stacje transformatorowe, linie niskiego napięcia, przyłącza napowietrzne typu AL i AsXSn oraz przyłącza kablowe typu YAKY, które zasilają 1347 odbiorców. Na terenie Gminy pracuje 83 szt. stacji transformatorowych.

Komunikacja
Gmina Piszczac z zewnętrznym układem komunikacyjnym regionu łączy się za pomocą sieci dróg powiatowych. Drogi zaliczane do kategorii krajowych na terenie gminy Piszczac nie występują. Długość dróg gminnych ogółem wynosi 108 km, w tym utwardzonych 36 km; dróg powiatowych 90,7 km, w tym 70,5 km utwardzonych. Na obszarze gminy w latach 1990-2000 zostały wykonane podbudowy metodą stabilizacji gruntu cementem i do tego czasu z powodu braku środków następujące ulice bądź drogi gminne nie zostały przykryte dywanikiem asfaltowym: w Piszczacu - ul. Krótka, ul. Rolnicza, ul. Klonowa, ul. Lipowa, drogi gminne: Wólka Kościeniewicka - Janówka, Dobrynka - Kopytów, Kolonia Piszczac III - Trojanów, Zahorów - Wołoszki oraz drogi powiatowe: Dobrynka - Nowy Dwór, Kościeniewicze - Ortel Królewski II. Na rok 2004 opracowany jest projekt budowy drogi na Kolonii Piszczac I o dł. około 1,9 km.

Przejdź w górę strony

Gospodarka

Podstawową dziedziną gospodarki jest rolnictwo, w którym pracuje 75% zatrudnionych. Na użytkach rolnych gospodaruje 1449 gospodarstw indywidualnych. W gminie największą liczbę stanowią gospodarstwa rolne posiadające powierzchnię do 10 ha gruntów. Działalność gospodarczą na terenie gminy prowadzi 180 osób fizycznych, 6 spółek cywilnych, 1 spółka prawa handlowego, łącznie 187 podmiotów gospodarczych. W poszczególnych sekcjach dominują różne formy działalności usługowej, przede wszystkim podmioty handlowe oraz oferujące usługi w segmencie budownictwa oraz transportu.
Wykaz ważniejszych firm na terenie gminy:

Przejdź w górę strony

Atrakcje przyrodnicze

Rzeźba terenu
Teren całej gminy ma charakter średnio falistej równiny. Rzeźba terenu jest mało zróżnicowana. Różnice wysokości względnej dochodzą do 20 m. na obszarze gminy dominuje płasko równinny typ rzeźby terenu z niewielkim zróżnicowaniem wysokości. Na terenie gminy można wyróżnić obszary:

Obszary o morfologii płaskiej, położone są na wysokościach bezwzględnych rzędu 140 - 146 m n.p.m. Na powierzchni występują liczne drobne obniżenia. Obszar budują głównie piaski średnio i drobnoziarniste. Zwierciadło wody gruntowej występuje 0.5-1.5m.

Obszary o falistej morfologii położone są na wysokościach bezwzględnych 145-156 m n.p.m. Obszar budują głównie piaski średnio i gruboziarniste dodatkowo występuje niejednorodność litologiczna. Zwierciadło wody gruntowej występuje 2.0 - 4.0 m. Morena denna występuje głównie w południowej części gminy. Powierzchnia jest na ogół płaska lub lekko falista z lekkimi wzniesieniami typu kemów.
Wzgórza moreny czołowej występują w południowo - wschodniej części gminy rejon miejscowości Kolonia Piszczac, gdzie wysokości względne wynoszą do 7.0 m. i pagórkowaty rejon Dobrynki. Obniżenia powytopiskowe tworzą sieć odpływów powierzchniowych poprzez różnego rodzaju cieki. Stąd współczesne doliny rzeczne np. Lutnia, są zaadaptowanymi obniżeniami powytopiskowymi. Piaski eoliczne rozwiane występują głownie we wschodniej części gminy w rejonie miejscowości Dobrynka i Zahorów. Pola te rozwinęły się na piaskach poziomów fluwioglacyjnych i moren czołowych.

Wody podziemne
Warunki hydrogeologiczne w osadach trzeciorzędowych kształtują się w zależności od miąższości tych osadów i ich wykształcenia litologicznego. Zwierciadło wód trzeciorzędowych jest z reguły napięte i stabilizuje się przeważnie kilka metrów poniżej powierzchni terenu. Występowanie wód powierzchniowych w utworach czwartorzędowych, przewidzianych do ujmowania studniami wierconymi jest na głębokościach 30 - 60 m. Użytkowe warstwy wodonośne zbudowane są z utworów żwirowo piaszczystych, posiadających miąższości od kilku do kilkudziesięciu metrów. Zwierciadło wody swobodne lub lekko napięte. W rejonie Piszczaca warunki hydrogeologiczne są dobre. Spodziewane wydajności z pojedynczej studni wynoszą od 15 do 60 m3/h. Wody czwartorzędowe i trzeciorzędowe nie wykazują między sobą istotnych różnic pod względem jakościowym. W zasadzie każdorazowo należy liczyć się z koniecznością odżelazienia. Jak wynika z budowy geologicznej omawianego terenu użytkowe warstwy wodonośne zarówno czwartorzędowe jak i trzeciorzędowe występują na ogół na znacznej głębokości, pod dużym nakładem utworów nieprzepuszczalnych, bądź słabo przepuszczalnych. Stanowi to naturalną ochronę wód przed zanieczyszczeniem. Jedynie tam, gdzie użytkowa warstwa wodonośna występuje płytko należy zwrócić szczególną uwagę na właściwą lokalizację studni i zachowanie odpowiednich stref ochrony sanitarnej.

Gleby
Największy obszar wśród użytków rolnych zajmują gleby klas V i IVb. Gleby klas III nie występują, zaś IIIa występuje w śladowych ilościach. Gleb najsłabszych klas VI występuje około 15% powierzchni. Między poszczególnymi sołectwami występują duże różnice w jakości gleb. Największy udział gleb klasy I - IVb mają miejscowości Połoski, Zahorów, Ortel Królewski I, Nowy Dwór, Ortel Królewski II W pozostałych miejscowościach udział ten nie przekracza 50%. W sołectwach Janówka i Popiel grunty tych klas nie występują. Bardzo słabe grunty ma również Piszczac, Dobrynka i Chotyłów. Większość gruntów ornych gminy zaliczana jest do kompleksu żytniego słabego. Pozostałą część zajmują kompleksy: żytni dobry i żytni bardzo słaby, zbożowo-pastewny słaby, żytni bardzo dobry oraz zbożowo-pastewny mocny. Użytki zielone zaliczane są do średnich i słabych.

Lasy
W granicach administracyjnych gminy lasy i zadrzewienia zajmują powierzchnię 4 471 ha, co stanowi 26,3 % powierzchni gminy. W strukturze gatunkowej drzewostanów lasów dominują sosna i modrzew (65,8 %) mniejszy udział ma dąb, jesion, klon i wiąz (15,3 %). W zależności od warunków glebowych, klimatycznych i wodnych wytworzyły się różne typy siedliskowe lasów, w których dominuje bór świeży (14,6 %) i bór mieszany świeży (16,4 %), natomiast siedliska lasu mieszanego świeżego (21,7 %) i lasu świeżego (24,3 %). Bór mieszany świeży, bór świeży i las mieszany zajmują ok. 80 % powierzchni leśnej administrowanej przez PGL.

Surowce mineralne
Na terenie gminy Piszczac występują złoża surowców ilastych ceramiki budowlanej (gliny i iły). Na bazie powyższych złóż pracuje cegielnia w Chotyłowie.

Klimat
Gmina Piszczac leży w granicach wpływu klimatu kontynentalnego. Ze względu na cechy klimatu tereny te należą do chełmsko-podlaskiej krainy klimatycznej. Cechami charakterystycznymi są:

- Wysoka roczna amplituda temperatur. Średnie temperatury stycznia i lutego dla obszaru byłego województwa bialskopodlaskiego ( którego częścią była gmina Piszczac) wynosiły w latach 1881-1930 -4,1 i -3,2 oC a w okresie 1951 - 1960 odpowiednio -3,2 i -4,1 oC. Średnia temperatura najcieplejszego miesiąca na terenie województwa w tych samych okresach wynosiła odpowiednio 18,2 i 18,4 oC, a więc roczna amplituda temperatur wynosiła w latach 1881-1930 22,3 oC a w latach 1251 -1960 22,5 oC. Jeszcze większe wahania obserwowane są w przypadku średnich dobowych temperatur powietrza. Róznica między najwyższą średnią dobową -29,9 oC a najwyższą 28,3 oC wynosi 58,2 oC (Edward Dec, Charakterystyka geograficzna...)

- Znaczna przewaga opadów letnich nad zimowymi. Najbliżej położona stacja pomiaru opadów atmosferycznych znajduje się w Tucznej ( 10 km od Piszczaca ). Na podstawie pomiarów dokonanych w latach 1954-1968 oraz 1975-1983 możemy wyliczyć średnie roczne sumy opadów. W latach 1954-1968 w półroczu zimowym wartości te wynosiły średnio 179 mm, półroczu letnim zaś 306 mm. W latach 1975-1983 odpowiednio 146-355. Sumy roczne opadów wynoszą w latach 1954-1968 485 mm, a w latach 1975-1983 481 mm.

- Skrócenie okresów przejściowych między zimą a wiosną i jesienią a zimą.

Na omawianym terenie przeważają wiatry z kierunku zachodniego, zachodniego rosnącym w ostatnich latach udziałem wiatrów południwo - zachodnich. Wiatry zachodnie mają charakter wiatrów oceanicznych niosących zimą odwilż a latem ochłodzenie i opady po zetknięciu z masami powietrza kontynentalnego.

Okres wegetacyjny rozpoczyna się przeważnie między 5 a 10 kwietnia i kończy między 28 października a 2 listopada i trwa średnio 205-211. Zima trwa przeciętnie 101-110 dni i kończy około 10 marca.

Przejdź w górę strony

Historia

Tereny, na których zaczął powstawać Piszczac, stanowiły za czasów pierwszych Piastów lesistą i bagnistą przestrzeń. Terytorium to należało do Ziemi Brzeskiej z centralnym grodem w Brześciu nad Bugiem. Obszary te od początku istnienia państwa miały znaczenie strategiczne, leżały bowiem na pograniczu trzech formujących się państw: Polski, Rusi i Litwy. Były więc przedmiotem wielu sporów i zatargów zbrojnych.

O samych początkach Piszczaca ( dawniej Pieszczatki ) wiadomo stosunkowo niewiele. Prawdopodobnie było to osiedle żyjące z rybołówstwa, rolnictwa i myślistwa. Jako że Piszczac posiadał dogodną jak na owe czasy komunikację ze światem dzięki przepływającej przez te tereny rzeczce, był także miejscem handlowym. Tą właśnie drogą dopływały do osady łodzie przywożące towary potrzebne okolicznej ludności. Przywożono tu zboże, czyli "piszczę", po które ściągali okoliczni bartnicy, smolarze i myśliwi, wymieniając je na swoje towary i to prawdopodobnie stąd wzięła się nazwa miejscowości - Piszczac

Pierwsze wzmianki, pochodzące z XVI w., mówią już o Piszczacu, jako większym skupisku ludności, nazywając nawet miastem. Biorąc więc pod uwagę czas, w którym Piszczac z niewielkiej osady przekształcił się w miasto, należało by przypuszczać, że pierwsze siedziby ludzkie zaczęły tu powstawać w początkach XV w., być może nawet wcześniej. Jerzy Flisiński podkreśla jednak, że poszukując genezy miasteczka należy brać pod uwagę dwie okoliczności, które w równym stopniu mogą uzasadniać powstanie tej miejscowości. Większość miasteczek podlaskich osadzanych na prawie magdeburskim zakładano na miejscu dawnych osad i osiedli. Na podstawie zachowanych źródeł trudno o jednoznaczne stwierdzenie, czy Piszczac stał się miastem z przekształcenia dawnej osady. A. Wawrzyńczyk podaje, że miasto Piszczatka powstało w 1530 r. Wówczas to król osadził w miasteczku wójta - Pawła Kosticza. Nakazał mu wymierzyć włóki i wszystkim, którzy zechcą się osiedlić dać 20 lat na wysiedzenie woli. Po tym okresie mają płacić czynsz w wysokości 16 gr.,0,5 ćwierci owsa brzeskiej miary, po kurze i 10 jaj od włóki, rocznie. Miasteczko miało spełniać funkcję stacji królewskiej. Jednak teza, jakoby Piszczac był osadzony na tzw. "surowym korzeniu" nie jest do końca potwierdzona. Jest wielce prawdopodobne, że przed 1530 r. istniała tu już osada, a o nadaniu magdeburgii zdecydowało jej położenie przy ważnym szlaku komunikacyjno-handlowym z Brześcia Litewskiego do Lublina. Dzięki swemu korzystnemu położeniu i istniejącej tu parafii, Piszczac stał się ośrodkiem administracji królewskiej, z biegiem lat uzyskując tytuł i przywileje miasta. Już od XVI w. posiadał prawo do 6 jarmarków rocznie, będąc przez to także ośrodkiem życia gospodarczego.

Okres: XVII - XVIII w.
W następnych wiekach z powodu ciągłych najazdów i wojen, Piszczac, znajdujący się przecież na ziemiach kresowych, nie miał dobrych warunków rozwoju. Zapuszczli się tu m.in. kozacy Bohdana Chmielnickiego, wojska Rakoczego, zaś w czasie potopu szwedzkiego z Piszczaca zostały tylko zgliszcza.

Miasto Piszczac było własnością królewską, potem stało się własnością Radziwiłłów linii bialskiej. Miało to miejsce prawdopodobnie w czasie potopu. Z fundacji kościoła piszczackiego dokonanej przez króla Michała Korybuta Wisniowieckiego w 1671 r. wynika, że już wtedy Radziwiłłowie sprawowali władzę nad Piszczacem. Według teorii ks. Romana Soszyńskiego to król Jan Kazimierz, prawdopodobnie z wdzięczności za poparcie prowadzonej przez siebie polityki obdarzył księcia Michała Kazimierza Radziwiłła, kanclerza i hetmana Wielkiego Księstwa Litewskiego, Kluczem kijowieckim, z "Miastem", czyli Piszczacem. Piszczac przestał być radziwiłłowski z chwilą śmierci Karola Radziwiłła ( Panie Kochanku). Trudno jednak dociec kto go otrzymał w spadku, gdyż w 1790 r olbrzymi pożar pochłonął część miasteczka i plebanię, spłonęły wszystkie dokumenty i księgi parafialne. Znamy jednak rządcę Piszczac z 1758 r. Jak podają księgi metryk Parafii Piszczac był nim Sebastian Suchodolski, w dokumentach jako "advokatus magdeburgensis Piszczatensis" W 1793 r. funkcje tę pełnił Józef Arendt, a dekret króla Michała Wiśniowieckiego wymienia Macieja Wojciecha Zamorskiego jako advokati piszczatensis. Kolejny ciężki wstrząs mieszkańcy Piszczaca przeżyli, gdy koło pobliskich Polatycz nad Bugiem w dniu 18 IX 1794 r. zostały rozbite polskie wojska pod dowództwem gen. Karola Sierakowskiego, co było zwiastunem dalszych tragicznych wydarzeń w skali całego Narodu: Maciejowic i III rozbioru Polski. W III rozbiorze Piszczac wraz z ziemiami leżącymi po lewej stronie Bugu zagarnęła Austria.

Trudny wiek XIX
Początek XIX w. to okres bardzo niestabilny, czas wojen napoleońskich i ciągłych zmian. Obce panowanie i ustawiczne niepokoje nie sprzyjały rozwojowi tych terenów. W 1812 r., w czasie wojny z Rosją maszerowały przez Piszczac wojska napoleońskie. To wszystko odbiło się niekorzystnie zarówno na mieście, jak i jego mieszkańcach.

Piszczac po III rozbiorze Polski w 1795 r. wraz z całym powiatem bialskim znajdował się pod panowaniem austriackim. Ziemie te, jako cyrkuł bialski zostały wcielone do Galicji Zachodniej, do Gubernatorstwa Lwowskiego. Cyrkuł Bialski po 1809 r. i pokoju wiedeńskim został włączony do Księstwa Warszawskiego. Ten stan rzeczy okazał się jednak nietrwały rozpadając się w zawierusze wojen napoleońskich. Kongres Wiedeński tworzy Królestwo Kongresowe. W 1815 r. Ustawa Konstytucyjna przywróciła dawne województwa. Powstaje województwo podlaskie z siedzibą w Siedlcach. Powiat bialski zmieniono na bialsko-łosicki.

Walki powstania listopadowego nie objęły Piszczaca. Ostatnia najbardziej wysunięta na wschód bitwa z tych czasów miała miejsce 29 VIII 1831 r. pod Rogoźnicą, gdzie Polacy pod wodzą gen. Romarino i Prądzyńskiego pokonali Rosjan dowodzonych przez gen. Gołowina i Rosena. W 1840 r. Piszczac znów został dotknięty wielkim pożarem, który zniszczył wiele domów, a także cerkiew unicką.

W powstaniu styczniowym, które w 1867 r. ogarniało coraz to nowe regiony kraju, w tym także Podlasie, Piszczac nie brał udziału. Ludność miejscowa, w olbrzymiej części pochodzenia ruskiego, nie przyłączyła się to zrywu niepodległościowego, jak sąsiednia Tuczna, Wiski czy Huszcza. Walk więc w Piszczacu nie było. Można jednak przypuszczać, że polska część ludności zasiliła szeregi powstańcze, organizujące się w pobliskim Zalesiu. Jak stwierdza w swojej monografii ks. Roman Soszynski: "Żyli tu przecież Polacy z krwi i kości, potomkowie Chwalewskich, Charłampowiczów, Kłopotowskich, Golczewskich, Rutkowskich, Oleksiewskich, Zarębów." Byli oni jednak w dużej mniejszości, tak więc zasadniczo miejscowa ludność nie brała udziału w powstaniu. Co za tym idzie, nie przyniosło ono dla miasta większych strat.

W następnych latach miały miejsce dwa ważne wydarzenia, które dodatnio wpłynęły na położenie ekonomiczne i społeczne okolicznej ludności. Pierwszym z nich było uwłaszczenie chłopów wprowadzone ukazem cara Aleksandra II z 1864 r. Na mocy tego zarządzenia przeprowadzone zostało uwłaszczenie mieszczan piszczackich w 1871 r. Uwłaszczonych zostało 246 osadników, otrzymując na własność 3269 morgów ziemi

Kolejnym pomyślnym wydarzeniem o dużym znaczeniu gospodarczym, było otwarcie kolei warszawsko - terespolskiej w 1867 r. Linie kolejową, łączącą Warszawę z Terespolem i Brześciem, rozpoczęto budować w 1866 r. jej bieg wypadł przez pobliski folwark Chotyłów, tu również powstała stacja. Podniosło to ogromnie rolę Piszczaca, przybyli tu nowi ludzie, pracownicy kolei, ożywiły się jarmarki, których było teraz cztery w roku. Obroty handlowe na jarmarkach w Piszczacu w 1866 r. wynosiły 1500 rubli.

Przejdź w górę strony

Polecamy strony

NowaNET
RK Niedziałek

Reklama

UNIQA
Międzynarodowe targi Lubelskie S.A.

Ogólnopolska Informacja GospodarczaWszystko o turystyceWirtualne PodlasieCoit RbitRenado

O Nas, Nasza Oferta, Kontakt, Regulamin © www.w-lubelskie.pl
Wykonanie: PHU Sebastian Woliński

online: 8