MK DEKORRadio Taxi ZTMiędzynarodowe targi Lubelskie S.A. Black Red White UNIQA

Województwo Lubelskie - Powiat bialski

Powiat bialski

Dane podstawowe

Starostwo Powiatowe
w Białej Podlaskiej
ul. Brzeska 41
21-500 Biała Podlaska

Centrala: +48 083-343-70-30

Sekretariat Starosty:
Tel:+48 083-343-75-31
Faks: +48 083-343-36-09

e-mail: powiatbialski@lubelskie.pl

Godziny pracy:
Poniedziałek: 7.30 - 15.30
Wtorek: 8.00 - 16.00
Środa: 7.30 - 15.30
Czwartek: 7.30 - 15.30
Piątek: 7.30 - 15.30


Charakterystyka

Powiat bialski, jeden z trzech największych powiatów w Polsce, położony jest w środkowo-wschodniej części kraju ,w województwie lubelskim .
W 17 gminach i 2 miastach powiatu / Międzyrzecu Podlaskim i Terespolu/ mieszka 114,4 tys. ludności.
Szczególnym atutem powiatu jest przygraniczne położenie przy ważnych transkontynentalnych szlakach komunikacyjnych: drodze E-30 i linii kolejowej E-20 tworzących główny korytarz komunikacyjny Europy.

Ruch graniczny obsługują trzy przejścia drogowe w Kukurykach, Terespolu i Sławatyczach oraz przejście kolejowe w Terespolu.
Na terenie powiatu znajduje się nowoczesny Terminal Samochodowy w Koroszczynie oraz największy w Polsce zespół lądowych urządzeń przeładunkowych w Małaszewiczach.
Ze względu na swoje położenie, przebiegające międzynarodowe szlaki komunikacyjne, posiadaną infrastrukturę transportowo-komunikacyjną, przebieg planowanej autostrady A-2 powiat bialski posiada duże predyspozycje do dalszego rozwoju.

Usytuowanie powiatu na obszarze nizinnym o umiarkowanym klimacie kontynentalnym, wyróżniającym się czystymi wodami i powietrzem, nie zdegradowanymi lasami i glebami stwarza doskonałe warunki do produkcji zdrowej żywności i rozwoju agroturystyki.
Powiat bialski jest obszarem atrakcyjnym turystycznie. Do urokliwych miejsc należą wspaniałe krajobrazowo tereny nadbużańskie. Na najciekawszym przyrodniczo terenie utworzony został Park Krajobrazowy "Podlaski Przełom Bugu”.

Na terenie powiatu znajdują się unikalne w skali kraju obiekty sakralne /w Kodniu, Leśnej Podlaskiej, Pratulinie, Jabłecznej i Kostomłotach/ oraz zespoły pałacowe m.in. w Cieleśnicy i Romanowie.
W pałacu w Romanowie usytuowane jest Muzeum Józefa Ignacego Kraszewskiego.
W Janowie Podlaskim funkcjonuje słynna na całym świecie stadnina koni czystej krwi arabskiej.

Przejdź w górę strony

Gospodarka

Rolnictwo jest podstawowym działem gospodarki w powiecie bialskim.
Użytki rolne zajmują 183 678 ha tj. 66,7 % powierzchni ogólnej powiatu, a z tego prawie 88,7 % znajduje się w posiadaniu rolników indywidualnych.
Na pozostałych, niecałych 12 % użytków rolnych działalność prowadzą zakłady rolno-przemysłowe i spółki pracownicze powstałe z części byłych PGR oraz rolnicze spółdzielnie produkcyjne.

Struktura użytkowania gruntów w powiecie bialskim w 2000 roku (w ) przedstawia się następująco :

Wyszczególnienie hektary
Powierzchnia ogółem 275.367
użytki rolne 183.678
w tym: .
grunty orne 125.169
sady 2.194
łąki 39.194
pastwiska 17.121
lasy 71.713

Wg danych z 1996 roku w powiecie funkcjonowało 16.929 gospodarstw indywidualnych, z których:
- 32,0 % posiadało powierzchnię do 5 ha,
- 33,4 % w granicach 5 - 10 ha,
- 34,6 % powyżej 10 ha.
Średnia powierzchnia gospodarstwa w powiecie wynosiła 8,9 ha UR, przy 7,0 ha w kraju.
Wskaźnik waloryzacji rolniczej przestrzeni produkcyjnej w powiecie kształtuje się w granicach 53,1 - 65,2 punktów natomiast w kraju wynosi on 66,6.


Mapka przedstawia wskaźnik waloryzacji rolniczej
przestrzeni produkcyjnej w gminach Powiatu Bialskiego (w pkt.)
(mapka opracowana przez Wydział Gospodarki, Rolnictwa i Promocji)

Teren powiatu to obszary średnie i średnio-słabe dla produkcji rolnej:
- 9 gmin ze wskaźnikiem waloryzacji w granicach 60,9 - 65,2 pkt to obszary
średnie,
- 8 gmin o wskaźniku waloryzacji 59,8 - 53,1 pkt to obszary średnio-słabe.

Przeważają gleby piaskowe oraz bielicowe. Udział % gleb poszczególnych klas przedstawia się następująco:

klasa I - III 7,7 %

klasa IV 47,8 %

klasa V - VI 44,5 %


Warunki przyrodnicze i glebowe decydują więc, że na terenie powiatu uprawiane są głównie zboża i ziemniaki, które w strukturze zasiewów stanowią odpowiednio 77,6 i ponad 16 %
Istotnymi kierunkami produkcji roślinnej jest również sadownictwo i warzywnictwo.
Powierzchnia sadów to prawie 2.200 ha. Są to głównie sady jabłoniowe (54,1%) i wiśniowe (30,2 %).
Warzywa natomiast uprawiane są na ponad 1.600 ha i są to przede wszystkim kapusta, ogórek, marchew i cebula.

W produkcji zwierzęcej dominuje chów trzody chlewnej i bydła.
Duży areał użytków rolnych ( ponad 56 tys. ha) stwarza warunki do rozszerzania produkcji owczarskiej.

Dążąc do stabilizacji oraz poprawy swojej konkurencyjności na rynkach zbytu, a tym samym poprawy ekonomicznych efektów pracy, rolnicy bialscy zmierzają do integracji produkcji.
Powstają zrzeszenia i grupy producentów. Obecnie w powiecie funkcjonuje 16 zrzeszeń producentów.

Spółki wodne

Na terenie powiatu bialskiego funkcjonuje 10 gminnych Konserwacyjnych Spółek Wodnych to jest w : Drelowie , Janowie Podlaskim, Konstantynowie , Leśnej Podlaskiej , Międzyrzecu Podlaskim , Piszczacu , Rokitnie , Sławatyczach , Sosnówce , Tucznej oraz 3 wiejskie spółki wodne w Międzylesiu i Żukach na terenie gminy Tuczna oraz w Motwicy na terenie gminy Sosnówka .
Zadaniem statutowym spółek wodnych jest konserwacja i eksploatacja urządzeń melioracyjnych. Istniejące spółki wodne obejmują swoją działalnością 33.377 ha użytków rolnych zmeliorowanych rowami o długości 2.189 km .


Udział powierzchni zmeliorowanej w powierzchni ogółem w gminach objętych działalnością spółek wodnych :


Na terenie powiatu bialskiego zaewidencjonowanych jest 57.194 ha użytków rolnych zmeliorowanych urządzeniami melioracji wodnych szczegółowych i podstawowych w tym :

23.675 ha stanowią grunty orne

33.519 ha użytki zielone

widłaka wroniec - Lycopodium selago,
widłaka spłaszczonego - L. complamatum,
widłaka jałowcowatego - L. annotinum,
widłaka goździstego - L.clawatum
i storczyków - Orchidaceae.
Duże kompleksy leśne oraz szczególnie cenne przyrodniczo łęgi wierzbowo - topolowe i olsy porastające stare wyspy, niskie brzegi rzeki oraz obrzeża starorzeczy tworzą środowisko bytowania licznej grupy zwierząt.
Bogatą awifaunę parku reprezentuje 141 gatunków w tym wiele rzadkich i ginących jak:

orlik krzykliwy - Aquila pomarina,
puchacz - Bubo bubo,
bocian czarny - Ciconia nigra,
sieweczka obrożna - Charadrius hieticula,
rybitwa białoczelna - Sterna albifrons.
W parku istnieje pięć rezerwatów przyrody o bardzo zróżnicowanym charakterze.

Przejdź w górę strony

Kultura i rozrywka

Tradycje kulturalne regionu bialskiego sięgają wstecz aż do XVII i XVIII wieku. Na Południowym Podlasiu również dzisiaj życie kulturalne zajmuje niezwykle istotne miejsce. Na terenie powiatu bialskiego funkcjonują liczne ludowe zespoły pieśni i tańca. Kultywowane są wielowiekowe tradycje kultury i sztuki ludowej. Ich wyrazem jest doroczna, promująca oryginalny folklor pogranicza kulturowego impreza - Biesiada Nadbużańska.

Dosyć liczne i silne jest środowisko malarzy i plastyków, reprezentowane między innymi przez uznanego w kraju malarza, pana Macieja Falkiewicza, właściciela Galerii Autorskiej w Janowie Podlaskim. W Romanowie mieści się Muzeum, w którym zgromadzone są przedmioty związane z życiem i twórczością Józefa Ignacego Kraszewskiego, pisarza wywodzącego się z ziemi bialskiej.

Instytucje i działalność w zakresie kultury

Na terenie powiatu bialskiego funkcjonuje 16 ośrodków kultury, które są posiadającymi osobowość prawną instytucjami samorządowymi Są to :

1. Gminny Ośrodek Kultury w Białej Podlaskiej,
21-500 Biała Podlaska, ul. Prosta 31, tel.: (83) 343 49 50,
2. Gminne Centrum Kultury w Drelowie,
21-570 Drelów, tel.:372 01 54,
3. Gminny Ośrodek Kultury w Janowie Podlaskim,
21-505 Janów Podlaski, tel.: 341 30 89,
4. Gminny Ośrodek Kultury w Kodniu,
21-509 Kodeń, tel.: 375 41 37,
5. Gminny Ośrodek Kultury w Konstantynowie,
21-543 Konstantynów, tel.: 341 50 03,
6. Gminny Ośrodek Kultury w Leśnej Podlaskiej,
21-542 Leśna Podlaska, tel.: 345 01 11,
7. Gminny Ośrodek Kultury ,Sportu i Rekreacji w Łomazach,
21-532 Łomazy, tel.: 341 70 13,
8. Miejski Ośrodek Kultury w Międzyrzecu Podlaskim,
21-560 Międzyrzec Podlaski, ul. Warszawska 37, tel.: 371 41 26,
9. Gminna Instytucja Kultury w Rokitnie,
21-504 Rokitno, tel.: 345 31 20,
10. Gminny Ośrodek Kultury w Rossoszu,
21-533 Rossosz, tel.: 378 45 04,
11. Sławatycki Ośrodek Kultury w Sławatyczach,
21-515 Sławatycze, tel.: 378 34 73,
12. Gminny Ośrodek Kultury w Sosnówce,
21-518 Sosnówka, tel.: 379 30 57,
13. Miejski Ośrodek Kultury w Terespolu,
21- 550 Terespol, ul. Janowska 12, tel.: 375 22 65,
14. Gminny Ośrodek Kultury w Tucznej,
21-523 Tuczna, tel.: 377 10 61,
15. Gminny Ośrodek Kultury w Wisznicach,
21-580 Wisznice, tel.: 378 20 79,
16. Wiejski Dom Kultury w Zalesiu,
21-512 Zalesie, tel.: 375 90 82,

Na terenie powiatu działają 52 placówki biblioteczne o zróżnicowanej strukturze organizacyjnej, między innymi:
- Miejska Biblioteka Publiczna w Białej Podlaskiej, pełniąca funkcję biblioteki powiatowej
- 2 biblioteki miejskie i 7 miejskich filii bibliotecznych,
- 16 bibliotek wiejskich i 26 wiejskich filii bibliotecznych,
- 9 punktów bibliotecznych,
Powiat prowadzi także Muzeum J. I. Kraszewskiego, które mieści się w Romanowie, położonym na terenie gminy Sosnówka.

Imprezy kulturalne

W powiecie odbywa się wiele imprez kulturalnych.
Do najważniejszych cyklicznych imprez należą:

1. "Za kolędę dziękujemy" - Konstantynów,
2. Festiwal kolęd wschodniosłowiańskich - Terespol,
3. Przegląd Palmy i Pisanki Wielkanocnej - Sosnówka,
4. Mały Konkurs Recytatorski - Międzyrzec Podlaski,
5. Piknik Teatralny - Zalesie,
6. Impresje Muzyczne - Janów Podlaski,
7. Przegląd Pieśni Maryjnej - Leśnej Podlaskiej,
8. Biesiada Nadbużańska - impreza przechodnia,
9. Przegląd Poezji Śpiewanej - Terespol,
10. Andrzejkowe Spotkania z Folklorem - Worgule,
11. Przygraniczne Warsztaty Tkackie - Biała Podlaska,
12. Konkurs literacki imienia J.I. Kraszewskiego - Romanów,
13. Spotkania z Piosenką Wakacyjną - Rokitno,
14. Konkurs Literacko-Plastyczny "Strachy, Strzygi i Inne..." - Zalesie,
15. Powiatowy Przegląd Teatrów Obrzędowych - Drelów,
16. Międzynarodowy Plener Malarski - Sławatycze,
17. Przegląd Twórczości Artystycznej Seniorów - Rokitno,
18. Powiatowy Festiwal Pieśni Patriotycznej - Tuczna,
19. Międzynarodowy Jarmark Folkloru - Biała Podlaska,
20. Eliminacje Powiatowe Ogólnopolskiego Festiwalu Kapel i Śpiewaków w Kazimierzu - Janów Podlaski,
21. Dożynki Powiatowe - impreza przechodnia,
22. Talenty Bialskie.

Na terenie powiatu działa wiele zespołów folklorystycznych , reprezentujących naszą kulturę ludową w wielu festiwalach na terenie kraju i za granicą.
Powiat bialski słynie również z działalności twórców ludowych, szczególnie w dziedzinie hafciarstwa, rzeźby, koronkarstwa, wypieków ciast obrzędowych.

Przejdź w górę strony

Sport

W roku 2003 na terenie powiatu działało około 100 uczniowskich klubów sportowych podlegających wpisowi do ewidencji Starosty. Najbardziej powszechne sekcje tworzone przez kluby to: tenis stołowy, mini gry zespołowe, lekka atletyka ( z przewagą biegów przełajowych). Występują również bardziej unikalne sekcje, takie jak: sekcja windsurfingu, strzelectwa, biegi na orientację, taekwondo, korfball, ju jitsu. Jako jeden z nielicznych w skali kraju, powiat bialski może się poszczycić uczniowskimi klubami pożarniczymi tj. posiadającymi sekcje pożarnicze, współpracujące z miejscowymi jednostkami straży pożarnej i korzystającej z ich infrastruktury technicznej. Godne odnotowania są osiągnięcia w sporcie niepełnosprawnych. Dorośli osiągali wysokie wyniki w podnoszeniu sztangi leżąc, natomiast w grupie dzieci i młodzieży duże sukcesy osiągają pływacy. Z budżetu powiatu finansowana jest organizacja do szczebla powiatowego Igrzysk Młodzieży Szkolnej. Umożliwia to uczestnictwo w zawodach sportowych dzieci ze wszystkich typów szkół.

Baza Sportowa
W gminach powiatu bialskiego zlokalizowanych jest siedem stadionów wyposażonych w bieżnie, żużlowe lub z maczki ceglanej. Dwa z nich znajdują się w miastach: Terespolu i Międzyrzecu Podlaskim, pozostałe zlokalizowane są w gminach wiejskich. W Międzyrzecu Podlaskim znajduje się jedyna w powiecie kryta pływalnia. Istnieje 99 boisk o nawierzchni trawiastej i 16 o nawierzchni asfaltowej. W ostatnich latach oddano do użytku 9 nowoczesnych hal sportowych

 

Przejdź w górę strony

Walory turystyczne

Turystyka w powiecie bialskim koncentruje się głównie, z racji tego iż obszar powiatu jest typowo rolniczy - na turystyce wiejskiej, oraz z uwagi na położenie - na turystyce przygranicznej i tranzytowej. Rozważając pierwszą z tych dziedzin to jest turystykę wiejską (agroturystykę) należy zaznaczyć, że jej potencjalne zasoby w powiecie bialskim określone wielkością wiejskiej przestrzeni rekreacyjnej, gdzie dominuje tradycyjna gospodarka rolna i leśna są bardzo duże. Obejmuje ona pobyty w gospodarstwach rolnych, imprezy folklorystyczne, rzemiosło ludowe, także ekoturystykę, zwiedzanie parków krajobrazowych oraz rezerwatów przyrody, jak również dóbr kultury. Atrakcyjność wsi podlaskiej oferującej piękne krajobrazy, ciszę i spokój, nieskażone środowisko, unikalną kulturę, a także tradycje rodzimego folkloru (nadal kultywowane są stare obrzędy ludowe , utrzymuje się dawne rzemiosło i rękodzieło) przyciągają liczne rzesze turystów zarówno krajowych jak i zagranicznych. Mieszkańcy powiatu bialskiego korzystają z usług biur turystycznych mieszczących się w mieście Biała Podlaska.

Baza Turystyczna
Tereny powiatu bialskiego nie są w większości eksploatowane przez zorganizowaną turystykę. Rosnącą popularnością cieszy się agroturystyka, polegająca na świadczeniu usług turystycznych przez gospodarstwa wiejskie. Działające w powiecie gospodarstwa agroturystyczne skupione są głównie w rejonie nadbużańskim, gdzie wiele miejscowości posiada tradycje letniskowe. Część z nich zrzeszona jest w Podlaskim Stowarzyszeniu Agroturystycznym, którego siedziba znajduje się w Janowie Podlaskim.

Przejdź w górę strony

Atrakcje przyrodnicze

PARK KRAJOBRAZOWY "PODLASKI PRZEŁOM BUGU"
Tereny położone w lewobrzeżnej części doliny Bugu posiadają wyjątkową, niezmąconą niszczącą działalnością człowieka przyrodę. Aby utrzymać w niezmienionym stanie jej naturalne oblicze utworzono w 1990 roku Nadbużański Obszar Chronionego Krajobrazu, sięgający od granicy z województwem chełmskim na południu do ujścia Krzny na północy. Najpiękniejsze i najcenniejsze przyrodniczo i krajobrazowo obszary obejmuje, powstały w 1994 roku Park Krajobrazowy "Podlaski Przełom Bugu".


Granice parku i jego otuliny położone są w dwóch województwach, mazowieckim i lubelskim i obejmują fragmenty ośmiu gmin. Powierzchnia parku wynosi 30904 ha, a otuliny dalsze 17131 ha. Północno-wschodnia granica parku oparta jest o rzekę Bug, która na odcinku od wsi Kukuryki do wsi Gnojno jest rzeką stanowiącą Granicę Państwa z Białorusią. Długość Parku w linii prostej wynosi 65 km, przeciętna szerokość w części północnej 6 km, a w części południowej 3 - 5 km. Park wraz z otuliną w całości jest położony na terenie gmin : Łosice, Platerów, Sarnaki, Konstantynów, Janów Podlaski, Rokitno, Zalesie i Terespol.
Głównym walorem przyrodniczym parku jest nie poddana regulacji, meandrująca o dużym stopniu naturalności rzeka Bug. Jej szeroka, malownicza pradolina z licznymi starorzeczami, dopływami i oczkami wodnymi wytworzyła optymalne warunki dla występowania bogatej szaty roślinnej. Wzgórza morenowe porośnięte są lasami przechodzącymi w pola uprawne a w dolinach rzek dominują łąki poprzecinane starorzeczami, zwanymi przez mieszkańców "bużyskami" i porośnięte na krawędziach zaroślami wierzbowymi i łęgami topolowo - wierzbowymi, które są bardzo rzadkie w dzisiejszej Europie.

Na terenie Parku stwierdzono występowanie ponad 760 gatunków roślin w tym 22 objętych ochroną gatunkową.
Szczególnie cenne są:

stanowiska parzydła leśnego - Aruncus dioicus,
kilka stanowisk orlika pospolitego - Aquilegia vulgaris,
i lilii złotogłów - Lilium martagon
oraz:

widłaka wroniec - Lycopodium selago,
widłaka spłaszczonego - L. complamatum,
widłaka jałowcowatego - L. annotinum,
widłaka goździstego - L.clawatum
i storczyków - Orchidaceae.
Duże kompleksy leśne oraz szczególnie cenne przyrodniczo łęgi wierzbowo - topolowe i olsy porastające stare wyspy, niskie brzegi rzeki oraz obrzeża starorzeczy tworzą środowisko bytowania licznej grupy zwierząt.
Bogatą awifaunę parku reprezentuje 141 gatunków w tym wiele rzadkich i ginących jak:

orlik krzykliwy - Aquila pomarina,
puchacz - Bubo bubo,
bocian czarny - Ciconia nigra,
sieweczka obrożna - Charadrius hieticula,
rybitwa białoczelna - Sterna albifrons.
W parku istnieje pięć rezerwatów przyrody o bardzo zróżnicowanym charakterze.

Przejdź w górę strony

Zabytki

Z uwagi na, burzliwe dzieje ziem wschodnich Rzeczpospolitej, wielowiekowe krzyżowanie się na terenach stanowiących obecnie powiat bialski , kultur wschodu i zachodu, jak też wielu religii- w powiecie znajduje się szereg zabytków kultury materialnej.
Większość z nich ma charakter wiążący się z funkcjami religijnymi. Do rejestru zabytków wpisanych jest między innymi ponad 30 kościołów , zespołów i założeń kościelnych rzymsko - katolickich, około 15 obiektów sakralnych związanych z prawosławiem i kościołem greko - katolickim (w tym tak unikalnych jak prawosławny zespół klasztorny w Jabłecznej), 7 kościołów i cmentarzy unickich.
Zaznaczyć trzeba, że część zabytkowych obiektów sakralnych powstałych jako cerkwie prawosławne lub kościoły unickie jest obecnie wykorzystywanych przez wiernych kościoła rzymsko - katolickiego.
Warte podkreślenia jest usytuowanie się na terenie powiatu szczególnego rodzaju zabytkowych cmentarzy. Są to (poza wymienionymi wyżej 7 cmentarzami unickimi) między innymi: 3 cmentarze muzułmańskie, 1 cmentarz żydowski, 7 cmentarzy wojennych i powstańczych.
W zakresie zabytków o charakterze świeckim teren powiatu obfituje w założenia i zespoły dworsko - parkowe i dworsko - ogrodowe. Mniej liczne są pałace i zespoły zamkowe, pojedyncze dwory, zespoły folwarczne. Łącznie tego typu założeń, zespołów i obiektów objętych ochroną prawną jako zabytki jest około 30. Cenne są również zabytkowe założenia krajobrazowo - przestrzenne, układy urbanistyczne i zespoły architektoniczne - łącznie 9 na terenie powiatu.
W rejestrze znajdują się również 3 grodziska.
Szczególny charakter posiadają obiekty zabytkowe składające się na zachodnią część kompleksu twierdzy brzeskiej. Do rejestru zabytków wpisanych jest 15 różnego rodzaju fortyfikacji i obiektów z nimi związanych, rozrzuconych na terenie miasta i gminy Terespol
Warto również zobaczyć :

Przejdź w górę strony

Polecamy strony

NowaNET
RK Niedziałek

Reklama

Międzynarodowe targi Lubelskie S.A.

Ogólnopolska Informacja GospodarczaWszystko o turystyceWirtualne PodlasieCoit RbitRenado

O Nas, Nasza Oferta, Kontakt, Współpraca © www.w-lubelskie.pl
Wykonanie: PHU Sebastian Woliński

online: 11